W ostatnich tygodniach wiele trójmiejskich klinik weterynaryjnych zgłaszały nagły wzrost przypadków leptospirozy. Ta choroba wraca falami — i niestety, każda fala przynosi ze sobą ciężkie zachorowania, poważne powikłania, a w skrajnych przypadkach także zgony zwierząt.
Warto więc wiedzieć, czym właściwie jest leptospiroza, jak się przenosi, jakie daje objawy i — przede wszystkim — jak jej skutecznie zapobiegać.
Czym jest leptospiroza?
Leptospiroza to bakteryjna choroba zakaźna wywoływana przez bakterie z rodzaju Leptospira. Występuje na całym świecie, a w Polsce najczęściej pojawia się w rejonach, gdzie populacja gryzoni jest wysoka, a wilgoć sprzyja utrzymywaniu się bakterii w środowisku.
Leptospira jest zoonozą — co oznacza, że może przenosić się ze zwierząt na ludzi. W przypadku psów jest szczególnie istotne, ponieważ zwierzę domowe może stać się łącznikiem między środowiskiem a człowiekiem.
Skąd bierze się zakażenie?
Bakterie leptospiry przenoszą się głównie przez kontakt z moczem zakażonych zwierząt. Typowymi nosicielami są:
- szczury,
- nornice,
- krety,
- inne dzikie gryzonie.
Do zakażenia wystarczy kontakt z:
- kałużą,
- błotem,
- mokrą trawą,
- ziemią skażoną moczem zwierząt.
Zakażenie nie wymaga ugryzienia — wystarczy otarcie skóry, drobna ranka na łapie, podrażniona skóra między opuszkami. Bakterie wnikają błyskawicznie.
Kiedy ryzyko rośnie?
Największa liczba przypadków pojawia się, gdy:
- jest wilgotno, deszczowo,
- temperatura jest dodatnia,
- w danym rejonie rośnie populacja gryzoni.
To dokładnie opisuje obecną sytuację w Trójmieście.
Objawy leptospirozy — na co zwrócić uwagę?
Leptospiroza jest chorobą podstępną. Może zaczynać się niewinnie, ale w ciągu kilkudziesięciu godzin przejść w ostra niewydolność nerek lub wątroby.
Najczęstsze objawy:
- gorączka, apatia, brak apetytu
- wymioty, biegunka
- żółtaczka (zażółcenie błon śluzowych)
- sztywność, bolesność mięśni
- odwodnienie
- ciemny, skąpy mocz
- krwawienia, wylewy
- w ciężkich przypadkach: ostra niewydolność narządów i śmierć
Nieleczona leptospiroza rozwija się bardzo szybko. Wymaga natychmiastowej diagnostyki — badania krwi, parametrów nerkowych i wątrobowych oraz testów specyficznych.
A co z kotami?
Koty zarażają się rzadziej, często przechodzą leptospirozę subklinicznie (bez wyraźnych objawów), ale mogą wydalać bakterie z moczem. To oznacza, że mogą zakażać:
- inne koty,
- psy,
- ludzi.
Brak objawów nie oznacza, że zwierzę jest bezpieczne dla otoczenia.
Dlaczego leptospiroza jest tak niebezpieczna?
- Uszkadza kluczowe narządy – głównie nerki i wątrobę.
- Rozwija się ekstremalnie szybko.
- Jest groźna także dla ludzi.
- W ciężkiej postaci kończy się niewydolnością wielonarządową.
- Nawet wyleczone zwierzę może długo wydalać bakterie do środowiska.
Jak diagnozuje się leptospirozę?
Diagnostyka obejmuje:
- badania krwi (morfologia, biochemia),
- ocenę parametrów wątrobowych i nerkowych,
- badania specjalistyczne: MAT lub PCR,
- analizę moczu.
Lekarze często podejmują leczenie jeszcze przed potwierdzeniem — bo każda godzina ma znaczenie.
Leczenie leptospirozy
Leczenie jest intensywne i obejmuje:
- antybiotykoterapię,
- intensywną płynoterapię,
- leczenie wspierające nerki i wątrobę,
- monitorowanie parametrów krwi,
- hospitalizację.
Rokowanie zależy od:
- szybkości reakcji opiekuna,
- agresywności szczepu,
- stanu zwierzęcia w chwili przyjęcia na leczenie.
Wiele psów przeżywa tylko dlatego, że trafiło na leczenie w ciągu pierwszych godzin.
Profilaktyka: szczepienie ratuje życie
Szczepienie przeciw leptospirozie nie jest „dodatkiem”. W rejonach o wysokim ryzyku — takich jak Trójmiasto w tej chwili — to obowiązkowy element profilaktyki.
Dlaczego warto szczepić?
- Szczepienie drastycznie zmniejsza ryzyko ciężkiego przebiegu choroby.
- Zmniejsza wydalanie bakterii do środowiska.
- Chroni nie tylko psa, ale i ludzi w jego otoczeniu.
- Minimalizuje ryzyko zgonu.
Zaleca się coroczne szczepienie, a u psów narażonych — nawet częściej (zgodnie z zaleceniami lekarza wet.).
Czy szczepienie zawsze działa?
Żadne szczepienie nie daje 100% ochrony. Ale:
- psy szczepione chorują rzadziej,
- chorują łagodniej,
- mają znacznie niższe ryzyko powikłań,
- przeżywalność jest o wiele wyższa.
To ogromna różnica kliniczna.
Jak chronić siebie i zwierzęta?
- Szczep psa — to najważniejsze.
- Unikaj spacerów w miejscach z dużą liczbą szczurów.
- Nie pozwalaj pić z kałuż i stojącej wody.
- Jeśli pies ma objawy — natychmiast do weterynarza.
- W razie podejrzenia leptospirozy zachowaj środki ochrony (rękawiczki przy kontakcie z moczem).
Leptospiroza a bezpieczeństwo ludzi
Człowiek może zarazić się:
- przez kontakt z moczem chorego zwierzęcia,
- przez kontakt z zanieczyszczoną wodą,
- przez uszkodzoną skórę lub błony śluzowe.
Objawy u ludzi mogą być poważne — od grypopodobnych po zapalenie opon mózgowych czy niewydolność nerek.
Dlatego ignorowanie problemu jest nieodpowiedzialne.
Leptospiroza nie jest „rzadką chorobą z podręcznika”. W Trójmieście realnie obserwujemy epidemiologiczny wzrost zachorowań — i to nie pierwszy raz.
Najważniejsze działania, które możesz podjąć jako opiekun:
- Zaszczep psa.
- Unikaj kałuż i wilgotnych terenów o dużej populacji gryzoni.
- Reaguj natychmiast na objawy.
- Chroń siebie i rodzinę.
To choroba, której można w dużej mierze zapobiec — ale tylko wtedy, gdy działasz świadomie.
W ostatnich tygodniach wiele trójmiejskich klinik weterynaryjnych zgłasza nagły wzrost przypadków leptospirozy. Ta choroba wraca falami — i niestety, każda fala przynosi ze sobą ciężkie zachorowania, poważne powikłania, a w skrajnych przypadkach także zgony zwierząt.Warto więc wiedzieć, czym właściwie jest leptospiroza, jak się przenosi, jakie daje objawy i — przede wszystkim — jak jej skutecznie zapobiegać.
Czym jest leptospiroza?Leptospiroza to bakteryjna choroba zakaźna wywoływana przez bakterie z rodzaju Leptospira. Występuje na całym świecie, a w Polsce najczęściej pojawia się w rejonach, gdzie populacja gryzoni jest wysoka, a wilgoć sprzyja utrzymywaniu się bakterii w środowisku.Leptospira jest zoonozą — co oznacza, że może przenosić się ze zwierząt na ludzi. W przypadku psów jest szczególnie istotne, ponieważ zwierzę domowe może stać się łącznikiem między środowiskiem a człowiekiem.
Skąd bierze się zakażenie?Bakterie leptospiry przenoszą się głównie przez kontakt z moczem zakażonych zwierząt. Typowymi nosicielami są:
szczury,
nornice,
krety,
inne dzikie gryzonie.
kałużą,
błotem,
mokrą trawą,
ziemią skażoną moczem zwierząt.
Kiedy ryzyko rośnie?Największa liczba przypadków pojawia się, gdy:
jest wilgotno, deszczowo,
temperatura jest dodatnia,
w danym rejonie rośnie populacja gryzoni.
Objawy leptospirozy — na co zwrócić uwagę?Leptospiroza jest chorobą podstępną. Może zaczynać się niewinnie, ale w ciągu kilkudziesięciu godzin przejść w ostra niewydolność nerek lub wątroby.Najczęstsze objawy:
gorączka, apatia, brak apetytu
wymioty, biegunka
żółtaczka (zażółcenie błon śluzowych)
sztywność, bolesność mięśni
odwodnienie
ciemny, skąpy mocz
krwawienia, wylewy
w ciężkich przypadkach: ostra niewydolność narządów i śmierć
A co z kotami?Koty zarażają się rzadziej, często przechodzą leptospirozę subklinicznie (bez wyraźnych objawów), ale mogą wydalać bakterie z moczem. To oznacza, że mogą zakażać:
inne koty,
psy,
ludzi.
Dlaczego leptospiroza jest tak niebezpieczna?
Uszkadza kluczowe narządy – głównie nerki i wątrobę.
Rozwija się ekstremalnie szybko.
Jest groźna także dla ludzi.
W ciężkiej postaci kończy się niewydolnością wielonarządową.
Nawet wyleczone zwierzę może długo wydalać bakterie do środowiska.
Jak diagnozuje się leptospirozę?Diagnostyka obejmuje:
badania krwi (morfologia, biochemia),
ocenę parametrów wątrobowych i nerkowych,
badania specjalistyczne: MAT lub PCR,
analizę moczu.
Leczenie leptospirozyLeczenie jest intensywne i obejmuje:
antybiotykoterapię,
intensywną płynoterapię,
leczenie wspierające nerki i wątrobę,
monitorowanie parametrów krwi,
hospitalizację.
szybkości reakcji opiekuna,
agresywności szczepu,
stanu zwierzęcia w chwili przyjęcia na leczenie.
Profilaktyka: szczepienie ratuje życieSzczepienie przeciw leptospirozie nie jest „dodatkiem”. W rejonach o wysokim ryzyku — takich jak Trójmiasto w tej chwili — to obowiązkowy element profilaktyki.Dlaczego warto szczepić?
Szczepienie drastycznie zmniejsza ryzyko ciężkiego przebiegu choroby.
Zmniejsza wydalanie bakterii do środowiska.
Chroni nie tylko psa, ale i ludzi w jego otoczeniu.
Minimalizuje ryzyko zgonu.
Czy szczepienie zawsze działa?Żadne szczepienie nie daje 100% ochrony. Ale:
psy szczepione chorują rzadziej,
chorują łagodniej,
mają znacznie niższe ryzyko powikłań,
przeżywalność jest o wiele wyższa.
Jak chronić siebie i zwierzęta?
Szczep psa — to najważniejsze.
Unikaj spacerów w miejscach z dużą liczbą szczurów.
Nie pozwalaj pić z kałuż i stojącej wody.
Jeśli pies ma objawy — natychmiast do weterynarza.
W razie podejrzenia leptospirozy zachowaj środki ochrony (rękawiczki przy kontakcie z moczem).
Leptospiroza a bezpieczeństwo ludziCzłowiek może zarazić się:
przez kontakt z moczem chorego zwierzęcia,
przez kontakt z zanieczyszczoną wodą,
przez uszkodzoną skórę lub błony śluzowe.
PodsumowanieLeptospiroza nie jest „rzadką chorobą z podręcznika”. W Trójmieście realnie obserwujemy epidemiologiczny wzrost zachorowań — i to nie pierwszy raz.Najważniejsze działania, które możesz podjąć jako opiekun:
Zaszczep psa.
Unikaj kałuż i wilgotnych terenów o dużej populacji gryzoni.
Reaguj natychmiast na objawy.
Chroń siebie i rodzinę.
